WordPress Hosting Yedekleme ve Geri Yükleme Rehberi
WordPress Hosting Yedekleme Nedir?
WordPress hosting yedekleme, web sitenizin tüm dosyalarını (tema, eklenti, medya dosyaları vb.) ve veritabanını (içerik, ayarlar, kullanıcı bilgileri vb.) içeren dijital bir kopyasını oluşturma işlemidir. Bu kopyalar, genellikle harici bir depolama alanına veya sunucu sağlayıcının kendi yedekleme sistemine kaydedilir. Yedeklemelerin amacı, beklenmedik durumlar karşısında web sitesini hızla kurtarmak ve iş sürekliliğini sağlamaktır. Bir yedekleme, bir web sitesinin "anlık görüntüsü" olarak düşünülebilir ve bu görüntü, daha sonra sitenin herhangi bir noktasında restore edilebilmesi için saklanır. Bu süreç, veri kaybı riskini minimize eder ve olası sorunlar karşısında hızlı bir müdahale imkanı sunar.
WordPress Hosting Yedekleme Nasıl Çalışır?
WordPress hosting yedekleme süreci, genellikle web hosting sağlayıcısı tarafından otomatik olarak veya kullanıcı tarafından manuel olarak başlatılan bir dizi teknik adımdan oluşur. Temel işleyiş mekanizması şu şekildedir:
- Veri Toplama: Yedekleme işlemi başladığında, sunucudaki web sitesine ait tüm dosyalar (FTP/SFTP üzerinden erişilebilenler) ve WordPress veritabanı (genellikle MySQL veya MariaDB) tespit edilir.
- Veri Arşivleme: Toplanan dosyalar ve veritabanı, genellikle sıkıştırılmış bir formatta (örneğin, ZIP veya TAR.GZ) arşivlenir. Bu sıkıştırma, yedekleme dosyasının boyutunu küçülterek depolama alanından tasarruf sağlar ve yedekleme/geri yükleme sürelerini hızlandırır.
- Veri Transferi: Arşivlenmiş yedekleme dosyası, belirlenen bir depolama alanına aktarılır. Bu alan, hosting sağlayıcısının kendi yedekleme sunucuları, uzak bir bulut depolama hizmeti (örneğin, Amazon S3, Google Cloud Storage) veya kullanıcının kendi belirlediği bir lokasyon olabilir.
- Zamanlama ve Otomasyon: Otomatik yedeklemeler, belirli bir programa göre çalışır. Bu program günlük, haftalık veya aylık olabilir. Kullanıcılar, hosting kontrol panelleri aracılığıyla bu zamanlamaları ayarlayabilir ve hangi verilerin yedekleneceğini belirleyebilir.
- Sürüm Kontrolü: Bazı gelişmiş yedekleme sistemleri, birden fazla yedekleme sürümünü saklar. Bu, kullanıcının belirli bir tarihteki veya zamandaki duruma geri dönebilmesini sağlar.
Sistem mimarisi, genellikle bir yedekleme yazılımının veya betiğin sunucu üzerindeki dosya sistemine ve veritabanı sunucusuna erişerek verileri okumasını ve bu verileri ağ üzerinden harici bir depolama birimine göndermesini içerir. Bu süreç, sunucunun genel performansını minimum düzeyde etkileyecek şekilde tasarlanır.
WordPress Yedekleme Türleri
WordPress yedeklemeleri, kapsamlarına ve nasıl gerçekleştirildiklerine göre çeşitli türlere ayrılır. Bu sınıflandırma, kullanıcıların ihtiyaçlarına en uygun yedekleme stratejisini belirlemelerine yardımcı olur.
| Yedekleme Türü | Açıklama | Avantajları | Dezavantajları |
|---|---|---|---|
| Tam Yedekleme (Full Backup) | Web sitesinin tüm dosyalarını (WordPress çekirdek dosyaları, temalar, eklentiler, medya kütüphanesi) ve veritabanını içerir. | En kapsamlı korumayı sağlar. Tek bir yedekten tüm site geri yüklenebilir. | En fazla depolama alanı gerektirir ve en uzun süren yedekleme türüdür. |
| Artımlı Yedekleme (Incremental Backup) | En son yapılan yedeklemeden (tam veya artımlı) bu yana değişen veya eklenen dosyaları yedekler. | Daha az depolama alanı kullanır ve daha hızlıdır. | Geri yükleme işlemi daha karmaşıktır; tam yedeklemeye ve ardından tüm artımlı yedeklemelere ihtiyaç duyar. |
| Diferansiyel Yedekleme (Differential Backup) | En son yapılan tam yedeklemeden bu yana değişen veya eklenen dosyaları yedekler. | Artımlı yedeklemeye göre daha hızlı geri yükleme sunar çünkü yalnızca iki yedeklemeye (tam ve son diferansiyel) ihtiyaç duyar. | Artımlı yedeklemeye göre daha fazla depolama alanı kullanır. |
| Manuel Yedekleme | Kullanıcının kendi başına (FTP, phpMyAdmin, cPanel vb. araçlarla) gerçekleştirdiği yedekleme işlemidir. | Tam kontrol sağlar, maliyet etkin olabilir. | Zaman gerektirir, unutulma riski yüksektir ve teknik bilgi gerektirebilir. |
| Otomatik Yedekleme (Managed Backup) | Hosting sağlayıcısı tarafından belirlenen bir programa göre otomatik olarak yapılan yedeklemelerdir. | Düzenli ve güvenilirdir, kullanıcı müdahalesi gerektirmez. | Kontrol genellikle hosting sağlayıcısındadır, özelleştirme seçenekleri sınırlı olabilir. |
Managed WordPress hosting planları genellikle otomatik tam yedeklemeleri içerir. Bu, kullanıcıların ek bir çaba sarf etmeden sitelerinin düzenli olarak yedeklendiğinden emin olmalarını sağlar. Yedeklemelerin sıklığı ve saklama süreleri planlara göre değişiklik gösterebilir.
WordPress Yedekleme ve Geri Yükleme Uygulama Rehberi
WordPress siteniz için yedekleme ve geri yükleme işlemlerini gerçekleştirmek, hem manuel hem de otomatik yöntemlerle mümkündür. Aşağıda, genel adımlar ve dikkat edilmesi gerekenler açıklanmaktadır:
Otomatik Yedekleme (Hosting Sağlayıcısı Tarafından)
Çoğu yönetilen WordPress hosting sağlayıcısı, düzenli otomatik yedeklemeler sunar. Bu, en güvenli ve pratik yöntemdir:
- Sağlayıcınızın Kontrol Panelini Ziyaret Edin: Hosting hesabınıza giriş yapın ve yedekleme veya yedekler bölümünü bulun.
- Yedekleme Ayarlarını Gözden Geçirin: Yedekleme sıklığını (günlük, haftalık), saklama süresini ve yedekleme türünü (tam, artımlı) kontrol edin.
- Mevcut Yedekleri Görüntüleyin: Sistem tarafından oluşturulan mevcut yedeklerin listesini ve tarihlerini görün.
- Geri Yükleme Seçeneğini Kullanın: Bir sorunla karşılaştığınızda veya bir geri yükleme yapmanız gerektiğinde, kontrol panelindeki "Geri Yükle" veya "Restore" seçeneğini kullanarak istediğiniz yedekleme noktasını seçin. Genellikle, geri yükleme işlemi başlatıldığında bir onay istenir.
Manuel Yedekleme (Dosyalar ve Veritabanı)
Manuel yedekleme, daha fazla kontrol sağlar ancak daha fazla teknik bilgi gerektirir:
- Dosyaları Yedekleme:
- Bir FTP istemcisi (örneğin, FileZilla) kullanarak hosting sunucunuza bağlanın.
- Web sitenizin ana dizinini (genellikle `public_html`, `www` veya `htdocs` olarak adlandırılır) bilgisayarınıza indirin. Bu işlem, tüm sitenizin dosyalarını kapsar.
- Veritabanını Yedekleme:
- Hosting kontrol panelinizdeki phpMyAdmin'e veya benzeri bir veritabanı yönetim aracına erişin.
- WordPress sitenizin kullandığı veritabanını seçin.
- "Export" (Dışa Aktar) sekmesine gidin.
- Hızlı (Quick) veya Özel (Custom) dışa aktarma yöntemini seçin. Hızlı yöntem genellikle yeterlidir.
- Dosya formatı olarak SQL'i seçin ve "Go" veya "Execute" düğmesine tıklayarak veritabanını bilgisayarınıza indirin.
- Yedekleri Güvenli Bir Yerde Saklayın: İndirdiğiniz dosyaları ve SQL veritabanını harici bir sürücüde, bulutta veya güvenli bir sunucuda saklayın.
Manuel Geri Yükleme (Dosyalar ve Veritabanı)
- Veritabanını Geri Yükleme:
- phpMyAdmin'e tekrar erişin.
- Eğer mevcut veritabanı doluysa, onu silin (dikkatli olun!). Alternatif olarak, yeni bir veritabanı oluşturabilir ve WordPress yapılandırma dosyasındaki (`wp-config.php`) veritabanı bilgilerini güncelleyebilirsiniz.
- Hedef veritabanını seçin ve "Import" (İçe Aktar) sekmesine gidin.
- Bilgisayarınızdan daha önce kaydettiğiniz SQL yedekleme dosyasını seçin ve "Go" veya "Execute" düğmesine tıklayın.
- Dosyaları Geri Yükleme:
- FTP istemcisi ile sunucunuza bağlanın.
- Eğer mevcut dosyalar sitenizin çalışmasını engelliyorsa, bunları silmeniz gerekebilir. Ancak, genellikle sadece sorunlu olanları değiştirmek daha güvenlidir.
- Bilgisayarınızda sakladığınız yedek dosya klasörünü sunucudaki karşılık gelen dizine yükleyin. Dosyaların üzerine yazma seçeneği aktif olmalıdır.
- wp-config.php Dosyasını Kontrol Edin: Geri yükleme sonrası, `wp-config.php` dosyasındaki veritabanı adı, kullanıcı adı ve şifresinin doğru olduğundan emin olun.
- Siteyi Test Edin: Geri yükleme tamamlandıktan sonra web sitenizi ziyaret ederek tüm fonksiyonların doğru çalıştığından emin olun.
Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri
WordPress yedekleme ve geri yükleme süreçlerinde karşılaşılabilecek bazı yaygın hatalar ve bu hataların çözüm önerileri şunlardır:
- Hata: Yedekleme Dosyası Bozuk veya Eksik
- Çözüm: Yedekleme işleminin tam olarak tamamlandığından emin olun. Farklı bir yedekleme aracı veya yöntemi deneyin. Hosting sağlayıcınızın otomatik yedeklerini kullanıyorsanız, onlarla iletişime geçerek sorunu bildirin.
- Hata: Geri Yükleme Sonrası Site Beyaz Ekran Veriyor (White Screen of Death)
- Çözüm: Bu genellikle bir PHP hatası veya veritabanı bağlantı sorunundan kaynaklanır. Sunucu hata günlüklerini kontrol edin. `wp-config.php` dosyasındaki veritabanı bilgilerini (isim, kullanıcı, şifre) doğrulayın. Gerekirse, bir önceki yedeklemeye geri dönmeyi deneyin veya hosting sağlayıcınızdan destek alın.
- Hata: Veritabanı Geri Yüklemesi Başarısız Oluyor (Örn: "Maximum upload size exceeded")
- Çözüm: Büyük SQL dosyaları, sunucunun varsayılan yükleme boyutını aşabilir. Bu durumda, phpMyAdmin'deki "Import" ayarlarını değiştirmeniz veya sunucunuzun `php.ini` dosyasındaki `upload_max_filesize` ve `post_max_size` değerlerini artırmanız gerekebilir. Alternatif olarak, SSH erişiminiz varsa komut satırı araçları ile veritabanını yükleyebilirsiniz.
- Hata: Geri Yükleme Sonrası Site Görsel Olarak Bozuk
- Çözüm: Bu, dosyaların yanlış yerleştirilmesinden veya eksik dosyalardan kaynaklanabilir. Dosyaların tamamının doğru dizinlere yüklendiğinden emin olun. Önbelleği temizleyin ve tarayıcı önbelleğini de yenileyin.
- Hata: Otomatik Yedekleme Planı Çalışmıyor
- Çözüm: Hosting sağlayıcınızın kontrol panelindeki yedekleme zamanlayıcısının doğru ayarlandığından emin olun. Sunucuda bir kesinti veya bakım olup olmadığını kontrol edin. Hosting sağlayıcınızın destek ekibiyle iletişime geçerek zamanlayıcı hizmetinin çalıştığını teyit edin.
Her zaman, geri yükleme işlemi yapmadan önce kritik verilerinizi (örneğin, `wp-config.php` dosyası) ve mevcut sitenizin bir yedeğini almak iyi bir pratiktir.
Teknik Özellikler ve Standartlar
WordPress yedekleme ve geri yükleme süreçleri, çeşitli teknik standartlar ve protokoller çerçevesinde yürütülür. Bu standartlar, veri bütünlüğünü, güvenliğini ve uyumluluğunu sağlamayı amaçlar:
- Veritabanı Formatları: Genellikle MySQL veya MariaDB veritabanları için SQL (Structured Query Language) formatı kullanılır. Veritabanı dışa aktarma ve içe aktarma işlemleri bu standartlara uyar.
- Dosya Sıkıştırma: Yedekleme dosyalarının boyutunu küçültmek için ZIP, TAR, GZ gibi standart sıkıştırma algoritmaları kullanılır.
- Dosya Aktarım Protokolleri: Dosya yedeklemeleri için FTP (File Transfer Protocol), SFTP (SSH File Transfer Protocol) ve SCP (Secure Copy Protocol) gibi güvenli dosya aktarım protokolleri yaygın olarak kullanılır.
- Depolama Standartları: Yedeklenen veriler, genellikle Amazon S3, Google Cloud Storage gibi bulut depolama hizmetlerinde veya sunucu sağlayıcısının kendi depolama çözümlerinde saklanır. Bu hizmetler, veri dayanıklılığı ve erişilebilirliği için endüstri standartlarına uyar.
- API Entegrasyonları: Gelişmiş yedekleme çözümleri, bulut depolama hizmetleri veya hosting kontrol panelleri ile entegre olmak için RESTful API'leri kullanabilir.
- Güvenlik Protokolleri: SSL/TLS, yedekleme verilerinin aktarımı sırasında şifrelenmesini sağlayarak yetkisiz erişimi önler.
Endüstri standartları, yedeklemelerin düzenli, güvenilir ve geri yüklenebilir olmasını sağlamak için temel oluşturur. Bu standartlara uyum, veri kaybı riskini azaltır ve acil durumlarda hızlı bir kurtarma süreci sunar.
2026 Sektör Verileri ve İstatistikler
Web sitesi verilerinin güvenliği ve sürekliliği, dijital ekosistemin temel taşlarından biridir. 2026 yılına ait sektör verileri, yedekleme ve geri yükleme stratejilerinin önemini vurgulamaktadır:
- W3Techs 2026 verilerine göre, WordPress tüm web sitelerinin yaklaşık %47'sinde kullanılmaya devam etmektedir. Bu, milyonlarca WordPress sitesinin düzenli olarak yedeklenmesi gerektiği anlamına gelir.
- Statista 2026 raporuna göre, küresel bulut depolama pazarı, özellikle veri yedekleme ve felaket kurtarma çözümlerinin artan talebiyle birlikte 200 milyar doları aşmıştır.
- Cloudflare Radar 2026 verilerine göre, web sitelerine yönelik siber saldırıların (DDoS, malware yayılımı vb.) %30'luk bir artış göstermesi beklenmektedir. Bu, proaktif yedekleme ve hızlı geri yükleme yeteneklerinin hayati önem taşıdığını göstermektedir.
- Netcraft 2026 araştırmasına göre, dünya genelinde aktif web sitesi sayısı 2 milyarı aşmıştır ve bu sitelerin %80'inden fazlası düzenli olarak güncellenmektedir. Bu dinamik yapı, düzenli yedeklemelerin kaçınılmaz olduğunu ortaya koymaktadır.
Bu istatistikler, herhangi bir web sitesi sahibi veya yöneticisi için veri yedekleme ve geri yükleme süreçlerinin ne kadar kritik olduğunu açıkça göstermektedir. Veri kaybı, sadece iş sürekliliğini değil, aynı zamanda marka itibarını ve müşteri güvenini de derinden etkileyebilir.
İlgili Konular
WordPress hosting seçiminde nelere dikkat edilmesi gerektiği, sitenizin genel sağlığı ve güvenliği için temel bir bilgidir. Doğru hosting planı seçimi, yedekleme stratejilerinizin etkinliğini doğrudan etkiler. WordPress Hosting Seçiminde Nelere Dikkat Edilmeli? makalemiz, bu konuda size rehberlik edecektir.
WordPress sitenizin performansını optimize etmek ve güvenliğini sağlamak, yedekleme kadar önemlidir. Bu konudaki detaylı bilgiler için diğer ilgili makalelerimizi inceleyebilirsiniz.