Plesk'te SSH Erişimi Nasıl Aktif Edilir?

Plesk'te SSH Erişimi Nedir?

SSH protokolü, verilerin şifrelenerek iletilmesini sağlayarak hem gizliliği hem de bütünlüğü korur. Bu sayede, internet üzerinden gerçekleştirilen iletişimler yetkisiz erişimlere karşı güvence altına alınır. Plesk panele entegre edilmiş SSH erişimi, kullanıcıların sunucu yönetimi konusunda daha fazla esneklik ve kontrol sahibi olmalarını hedefler. Geleneksel web tabanlı yönetim araçlarının yetersiz kaldığı durumlarda veya daha karmaşık görevler için SSH, güçlü bir alternatif sunar.

Plesk, varsayılan olarak SSH erişimini bazı kullanıcı rolleri için kapalı tutabilir. Bu durum, güvenlik endişeleri veya kullanıcıların ihtiyaç duymayacağı varsayımıyla alınmış bir önlem olabilir. Ancak, sunucunuz üzerinde daha derinlemesine işlemler yapmak istediğinizde, SSH erişimini aktif hale getirmeniz gerekebilir. Bu makalede, Plesk kontrol panelinde SSH erişiminin nasıl aktif edileceği adım adım açıklanacaktır.

Plesk'te SSH Erişimi Neden Önemlidir?

SSH erişiminin önemi, sunucu yönetimi ve operasyonlarında sağladığı çok yönlü faydalardan kaynaklanmaktadır. Gelişmiş komut satırı yetenekleri, kullanıcıların sunucu üzerinde daha karmaşık ve özelleştirilmiş işlemler gerçekleştirmesine imkan tanır. Bu, özellikle web geliştiricileri, sistem yöneticileri ve ileri düzey kullanıcılar için kritik öneme sahiptir.

SSH aracılığıyla sunucuya bağlandığınızda, dosya sistemi üzerinde daha derinlemesine kontroller yapabilir, veritabanları ile doğrudan etkileşim kurabilir, yazılım paketlerini kurabilir veya güncelleyebilir ve sunucu performansını izleyebilirsiniz. Bu tür işlemler, Plesk'in görsel arayüzü üzerinden her zaman mümkün olmayabilir veya daha fazla zaman alabilir. SSH, bu süreci hızlandırır ve otomasyon scriptleri oluşturma imkanı sunar. Ayrıca, Plesk'in sunduğu bazı özellikler, örneğin WordPress Toolkit'in ileri düzey ayarları veya Docker container yönetimi gibi, SSH bilgisi gerektirebilir.

Güvenlik açısından bakıldığında, SSH, tüm veri iletişimini şifreleyerek yetkisiz erişimleri engeller. Bu, hassas bilgilerin korunması ve sunucu güvenliğinin sağlanması için hayati bir öneme sahiptir. SSH, geleneksel FTP gibi şifrelenmemiş protokollerin yerine geçerek daha güvenli bir alternatif sunar.

Plesk'te SSH Erişimi Nasıl Aktif Edilir?

Plesk panelinde SSH erişimini aktif etmek için izlenmesi gereken adımlar, kullanıcının sahip olduğu yetkilere ve Plesk sürümüne göre değişiklik gösterebilir. Genellikle, bu işlem Plesk'in kendi arayüzü üzerinden veya sunucu düzeyindeki yapılandırmalarla gerçekleştirilir. Aşağıda, yaygın olarak kullanılan yöntemler adım adım açıklanmıştır.

1. Plesk Kontrol Paneline Giriş Yapın: Öncelikle, sunucunuzun Plesk kontrol paneline kullanıcı adınız ve şifreniz ile giriş yapın.
2. Kullanıcılar ve Hesaplar Bölümüne Gidin: Sol menüde veya üst menüde bulunan "Kullanıcılar ve Hesaplar" (Users & Accounts) veya benzeri bir seçeneğe tıklayın.
3. İlgili Kullanıcıyı Seçin: SSH erişimi sağlamak istediğiniz kullanıcı hesabını bulun ve üzerine tıklayarak düzenleme sayfasına gidin. Bu genellikle hosting hesabının ana kullanıcısı veya eklenen diğer kullanıcılar olabilir.
4. Kullanıcı Ayarlarını Düzenleyin: Kullanıcı ayarları ekranında, genellikle "SSH Erişimi" (SSH Access) veya "Komut Satırı Erişimi" (Command Line Access) gibi bir bölüm bulacaksınız.
5. SSH Erişimi Seçeneğini Aktif Edin: Bu bölümdeki ilgili seçeneği, "Aktif" (Enabled) veya "İzin Ver" (Allow) olarak işaretleyin. Bazı durumlarda, SSH erişim türünü seçmeniz gerekebilir. Genellikle "SFTP-Only" (yalnızca SFTP) veya "SSH" seçenekleri bulunur. Tam SSH erişimi için "SSH" seçeneğini tercih edin.
6. Değişiklikleri Kaydedin: İşlemi tamamladıktan sonra, sayfanın altındaki "Tamam" (OK) veya "Uygula" (Apply) düğmesine tıklayarak değişiklikleri kaydedin.

Bu adımlar tamamlandıktan sonra, ilgili kullanıcı SSH istemcisi (örneğin PuTTY, OpenSSH) aracılığıyla sunucuya bağlanabilecektir. Eğer bu seçenekler Plesk arayüzünde görünmüyorsa veya gri renkteyse, sunucu yöneticinizle iletişime geçmeniz gerekebilir. Sunucu düzeyinde SSH servisinin çalışır durumda olması ve güvenlik duvarının SSH portunu (varsayılan olarak 22) engellememesi de önemlidir.

Temel SSH Komutları ve Kullanımı

SSH erişimi aktif edildikten sonra, sunucu üzerinde çeşitli komutları kullanarak işlemler gerçekleştirebilirsiniz. Bu komutlar, sunucu yönetimi, dosya transferi, uygulama kurulumu ve hata ayıklama gibi birçok alanda kullanılır. İşte en sık kullanılan temel SSH komutlarından bazıları ve kullanım amaçları:

• ls: Mevcut dizindeki dosya ve klasörleri listeler.
  • ls -l: Detaylı liste (izinler, sahiplik, boyut, tarih).
  • ls -a: Gizli dosyalar dahil tüm dosyaları listeler.
• cd: Dizin (klasör) değiştirmek için kullanılır.
  • cd /var/www/html: Belirtilen dizine gider.
  • cd ..: Bir üst dizine çıkar.
  • cd ~: Kullanıcının ev dizinine gider.
• pwd: Mevcut çalışma dizininizin tam yolunu gösterir.
• mkdir: Yeni bir dizin (klasör) oluşturur.
  • mkdir yeni_klasor: Mevcut dizinde "yeni_klasor" adında bir klasör oluşturur.
• rm: Dosya veya dizin silmek için kullanılır.
  • rm dosya.txt: "dosya.txt" dosyasını siler.
  • rm -r klasor_adi: Bir klasörü ve içindeki tüm dosyaları siler (dikkatli kullanılmalıdır).
• cp: Dosya veya dizinleri kopyalamak için kullanılır.
  • cp kaynak_dosya hedef_dizin: Dosyayı hedef dizine kopyalar.
  • cp -r kaynak_klasor hedef_dizin: Klasörü ve içeriğini kopyalar.
• mv: Dosya veya dizinleri taşımak veya yeniden adlandırmak için kullanılır.
  • mv eski_isim yeni_isim: Dosyayı veya klasörü yeniden adlandırır.
  • mv dosya.txt hedef_dizin: Dosyayı hedef dizine taşır.
• nano veya vim: Metin editörleridir. Dosyaları oluşturmak, düzenlemek veya yapılandırma ayarlarını değiştirmek için kullanılırlar.
  • nano config.php: "config.php" dosyasını nano editörü ile açar.
• wget veya curl: İnternet üzerinden dosya indirmek veya web istekleri yapmak için kullanılır.
  • wget https://example.com/dosya.zip: Belirtilen URL'den dosyayı indirir.
• chmod: Dosyaların erişim izinlerini değiştirmek için kullanılır.
• chown: Dosya ve dizinlerin sahipliğini değiştirmek için kullanılır.

Bu komutlar, Plesk'in sunduğu görsel arayüzün ötesinde sunucu üzerinde tam kontrol sağlamanıza yardımcı olur. Özellikle web uygulamalarının dağıtımı, güncellenmesi veya sunucu yapılandırmalarının ince ayarları gibi durumlarda bu komutlar büyük önem taşır. Örneğin, bir WordPress sitesini sunucuya yüklerken, dosyaları doğru dizine kopyalamak, izinleri ayarlamak ve veritabanı bağlantılarını yapılandırmak için bu komutlar kullanılır. Plesk'in Plesk ile E-posta Hesabı Oluşturma Rehberi gibi makalelerinde bahsedilen bazı detaylı ayarlar veya sorun gidermeler de komut satırı üzerinden daha hızlı çözülebilir.

Güvenlik Önlemleri ve En İyi Uygulamalar

SSH erişimi, sunucu üzerinde güçlü bir kontrol sağlarken, aynı zamanda doğru güvenlik önlemleri alınmadığında ciddi riskler barındırabilir. Bu nedenle, SSH erişimini kullanırken belirli güvenlik protokollerine ve en iyi uygulamalara uymak esastır. Güvenli SSH kullanımı, yetkisiz erişimleri önler, sunucunuzun bütünlüğünü korur ve veri güvenliğini sağlar.

Parola Güvenliği: Her şeyden önce, SSH parolalarınızın güçlü ve tahmin edilemez olması gerekir. Karmaşık parolalar, büyük harf, küçük harf, rakam ve özel karakterlerin birleşiminden oluşmalıdır. Zayıf parolalar, kaba kuvvet saldırılarına karşı savunmasızdır.

SSH Anahtar Kullanımı: Parolalar yerine SSH anahtar tabanlı kimlik doğrulama kullanmak, güvenliği önemli ölçüde artırır. SSH anahtarları, bir özel anahtar (gizli tutulur) ve bir genel anahtardan (sunucuya yüklenir) oluşur. Bu yöntem, parolaların çalınması veya tahmin edilmesi riskini ortadan kaldırır.

Varsayılan SSH Portunu Değiştirme: SSH'nin varsayılan portu 22'dir. Bu port, otomatik taramalarda sıkça hedef alınır. Port numarasını değiştirmek, otomatik saldırıların büyük bir kısmını engelleyebilir. Ancak, port değişikliği yapıldığında, SSH istemcinizde de bu yeni portu belirtmeniz gerekir.

IP Adresi Kısıtlamaları: Plesk veya sunucu güvenlik duvarı ayarlarından, SSH erişimini yalnızca belirli IP adresleriyle sınırlayabilirsiniz. Bu, yalnızca güvendiğiniz ve çalıştığınız IP adreslerinden bağlantı kurulabilmesini sağlar.

Fail2Ban Kurulumu: Fail2Ban gibi araçlar, başarısız oturum açma girişimlerini izler ve belirli bir sayıda başarısız denemeden sonra şüpheli IP adreslerini otomatik olarak engeller. Bu, kaba kuvvet saldırılarına karşı etkili bir savunma mekanizmasıdır.

Root Erişimi Kısıtlamaları: Mümkün olduğunca doğrudan root kullanıcısı ile SSH oturumu açmaktan kaçının. Bunun yerine, normal bir kullanıcı ile bağlanıp gerektiğinde sudo komutu ile root yetkileri elde edin. Bu, yanlışlıkla yapılan değişikliklerin etkisini sınırlar.

SSH Protokol Güncellemeleri: SSH protokolünün en son sürümünü kullanmak, güvenlik açıklarının kapatılmış olmasını sağlar. Plesk'in güncel sürümlerini kullanmak ve sunucu işletim sisteminizi düzenli olarak güncellemek bu açıdan önemlidir.

SSH Erişim Kayıtlarının Kontrolü: Sunucu loglarını düzenli olarak kontrol ederek şüpheli aktivite belirtilerini takip edin. Plesk'in loglama özellikleri bu konuda yardımcı olabilir.

Plesk'te SSH Erişimi vs. SFTP Erişimi

Plesk, kullanıcılara iki temel dosya transfer protokolü olan SSH ve SFTP üzerinden erişim imkanı sunar. Her ikisi de şifreli veri transferi sağlar ancak işlevsellikleri ve kullanım amaçları açısından farklılıklar gösterir.

SSH Erişimi, sunucu üzerinde tam kontrol sağlamak isteyen kullanıcılar için idealdir. Komut satırı üzerinden dosya işlemleri, yazılım kurulumları, yapılandırma değişiklikleri ve sistem takibi gibi işlemler SSH ile daha verimli bir şekilde yapılabilir. Bu, özellikle geliştiriciler ve sistem yöneticileri için vazgeçilmez bir araçtır.

SFTP Erişimi ise, yalnızca dosya transferi yapması gereken kullanıcılar için daha uygun ve güvenli bir seçenektir. Bu modda, kullanıcılar sunucuya bağlanabilir ancak komut satırını kullanamazlar. Bu, özellikle web sitelerinin dosyalarını yüklemek veya indirmek isteyen müşteriler için ek bir güvenlik katmanı sağlar, çünkü yanlışlıkla sistem dosyalarını silme veya değiştirme riski ortadan kalkar.

Plesk panelinde SSH erişimini aktif ettiğinizde, genellikle SFTP erişimi de otomatik olarak sağlanır. Ancak, güvenlik politikaları gereği bazı durumlarda yalnızca SFTP erişimi de yapılandırılabilir. Hangi erişim türünün kullanılacağı, kullanıcının teknik bilgisine ve sunucu üzerinde gerçekleştirmesi gereken işlemlere bağlıdır.

Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri

Plesk'te SSH erişimini aktif etme veya kullanma sürecinde karşılaşılabilecek bazı yaygın hatalar ve bunların çözüm yolları şunlardır:

SSH bağlantısı kurulamıyor hatası?

Bu hata, genellikle SSH servisinin sunucuda çalışmadığı, Plesk panelinde SSH erişiminin aktif edilmediği veya güvenlik duvarının SSH portunu (varsayılan 22) engellediği durumlarda ortaya çıkar. Çözüm için öncelikle Plesk panelinizden ilgili kullanıcının SSH erişiminin aktif olduğundan emin olun. Ardından, sunucu yöneticinizle iletişime geçerek SSH servisinin çalıştığını ve güvenlik duvarında gerekli portun açık olduğunu teyit edin.

Parola yanlış hatası?

SSH bağlantısı kurarken sürekli "parola yanlış" hatası alıyorsanız, girdiğiniz parolanın doğru olduğundan emin olun. Caps Lock tuşunun aktif olup olmadığını kontrol edin. Eğer parola doğruysa, ancak bağlantı kurulamıyorsa, Plesk'te kullanıcının parolasını sıfırlamanız gerekebilir. Ayrıca, SSH anahtar tabanlı kimlik doğrulama kullanıyorsanız, anahtar eşleşmesinin doğru yapıldığından emin olun.

SFTP-Only erişimi komut satırına izin vermiyor mu?

Eğer Plesk'te kullanıcı için "SFTP-Only" (yalnızca SFTP) seçeneği aktif edilmişse, bu kullanıcı SSH komut satırına erişemez. Bu, güvenlik amacıyla kasıtlı olarak tasarlanmış bir kısıtlamadır. Eğer komut satırı erişimine ihtiyacınız varsa, kullanıcı ayarlarından SSH erişim türünü "SSH" olarak değiştirmeniz gerekir.

Komut bulunamadı hatası?

SSH ile bağlandıktan sonra bazı komutları çalıştıramıyorsanız (örneğin `docker`, `git` vb.), bu durum söz konusu komutların sunucuda yüklü olmadığı veya PATH ortam değişkeninde tanımlı olmadığı anlamına gelebilir. Bu tür durumlarda, komutları çalıştırmak için tam yolunu belirtmeniz veya ilgili yazılımları sunucuya kurmanız gerekebilir. Plesk'in WordPress Toolkit, Docker desteği gibi özellikleri, bu tür araçların entegre edilmesini sağlar.

Teknik Özellikler ve Standartlar

SSH protokolü, güvenli ve şifreli bir ağ bağlantısı sağlamak için tasarlanmıştır. Temelinde, TCP/IP protokolünü kullanarak istemci ve sunucu arasında güvenli bir tünel oluşturur. SSH'nin temel özellikleri ve standartları şunlardır:

• Şifreleme: SSH, verilerin hem iletim sırasında hem de saklama sırasında şifrelenmesini sağlar. Yaygın olarak kullanılan şifreleme algoritmaları arasında AES, 3DES ve Blowfish bulunur.
• Kimlik Doğrulama: Kullanıcıların kimliğini doğrulamak için çeşitli yöntemler sunar. Bunlar arasında parola tabanlı kimlik doğrulama, genel/özel anahtar tabanlı kimlik doğrulama ve Kerberos gibi daha gelişmiş yöntemler yer alır.
• Bütünlük Kontrolü: Aktarılan verilerin iletim sırasında değiştirilmediğini garanti etmek için mesaj kimlik doğrulama kodları (MAC) kullanır.
• Protokol Sürümleri: SSH'nin iki ana sürümü bulunur: SSH-1 (artık güvensiz kabul edilir) ve SSH-2 (güncel ve güvenli standart). Plesk ve modern sunucular SSH-2 standardını kullanır.
• Varsayılan Port: SSH protokolü genellikle TCP port 22 üzerinden çalışır, ancak güvenlik nedeniyle bu port değiştirilebilir.
• Genişletilebilirlik: SSH, yalnızca komut satırı erişimi sağlamakla kalmaz, aynı zamanda SFTP (SSH File Transfer Protocol) gibi dosya transfer protokollerini ve X11 yönlendirme gibi diğer uygulamaları da destekler.

2026 Sektör Verileri ve İstatistikler

SSH ve güvenli ağ iletişimi, dijital altyapının temel taşlarından biri olarak önemini korumaktadır. 2026 yılına ait güncel sektör verileri, bu teknolojilerin kullanımındaki eğilimleri ve pazar paylarını yansıtmaktadır.

W3Techs 2026 verilerine göre, web sunucuları arasındaki güvenli iletişim protokollerinin kullanımı artış göstermekte olup, HTTPS (SSL/TLS) kullanım oranı tüm web sitelerinin %90'ını aşmıştır. SSH gibi güvenli bağlantı protokolleri, bu HTTPS kullanımının altyapısını desteklemektedir.

Statista 2026 raporuna göre, küresel siber güvenlik pazarının değeri 2026 yılına kadar 300 milyar doları aşması beklenmektedir. Bu büyüme, SSH gibi güvenli erişim çözümlerine olan talebi de artırmaktadır.

Cloudflare Radar 2026 verilerine göre, internet trafiğinin büyük bir kısmı (yaklaşık %75) şifreli kanallar üzerinden gerçekleşmektedir. Bu istatistik, güvenli iletişim protokollerinin yaygınlığının ve öneminin bir göstergesidir.

Netcraft 2026 araştırmasına göre, web sunucularının güvenliği ve güncelliği konusundaki farkındalık artmıştır. Bu durum, sunucu yöneticilerinin SSH gibi güvenli yönetim araçlarını kullanma eğilimini güçlendirmektedir.

İlgili Konular

Plesk'te SSH erişimi, sunucu yönetimi ve web hosting dünyasının önemli bir parçasıdır. Güvenli dosya transferi ve sunucu yönetimi, web sitelerinin sorunsuz çalışması için kritik öneme sahiptir. Bu bağlamda, Plesk ile E-posta Hesabı Oluşturma Rehberi gibi makaleler de Plesk panelinin diğer önemli özelliklerini anlamanıza yardımcı olabilir.