Colocation Hizmetleri Kapsamı Nel

Colocation Hizmetleri Kapsamı Nedir?

Colocation Hizmetleri Nasıl Çalışır?

Colocation hizmetlerinin işleyişi, aşağıdaki adımları içeren sistematik bir süreçle ilerler:

1. Donanım Tedariği ve Hazırlığı: Müşteri, kendi sunucu, depolama, ağ cihazları ve diğer ilgili donanımlarını tedarik eder. Bu donanımlar, veri merkezinin belirlediği standartlara uygun olmalıdır.
2. Alan Tahsisi: Veri merkezi, müşterinin ihtiyaç duyduğu kadar raf alanını (genellikle 1U'dan tam kabinete kadar) tahsis eder. Bu alan, müşterinin kendi donanımını güvenli bir şekilde konumlandırması için ayrılır.
3. Kurulum ve Bağlantı: Müşteri veya yetkilendirdiği teknik personel, donanımlarını tahsis edilen rafa monte eder. Güç kabloları, ağ kabloları ve diğer bağlantılar veri merkezinin altyapısına entegre edilir.
4. Güç Beslemesi: Veri merkezi, müşterinin sunucularına sürekli ve kesintisiz güç sağlamak için yedekli güç kaynakları (örneğin, çift hatlı besleme) ve Kesintisiz Güç Kaynakları (UPS) kullanır. Bu, elektrik kesintileri veya dalgalanmalarına karşı koruma sağlar.
5. Ağ Bağlantısı: Müşterinin sunucuları, veri merkezinin yüksek hızlı ve yedekli internet omurgasına bağlanır. Bu genellikle birden fazla İnternet Servis Sağlayıcısı (ISP) ile yapılan anlaşmalar ve yedekli uplink'ler aracılığıyla gerçekleştirilir. Müşteri, kendi IP adres bloklarını kullanabilir.
6. Soğutma ve Çevre Kontrolü: Veri merkezi, sunucuların optimum çalışma sıcaklığında kalmasını sağlamak için hassas klima sistemleri ve ortam kontrolü (nem, sıcaklık) uygular. Bu, donanımların aşırı ısınmasını önler ve ömrünü uzatır.
7. Fiziksel Güvenlik: Veri merkezi, tesisin 7/24 fiziksel güvenliğini sağlar. Bu, erişim kontrol sistemleri (kart okuyucular, biyometrik tarayıcılar), güvenlik kameraları (CCTV) ve güvenlik personelini içerir.
8. Erişim ve Yönetim: Müşteriler, kendi donanımlarına uzaktan veya belirli zamanlarda veri merkezine fiziksel erişim yoluyla tam kontrol sahibi olurlar. Uzaktan yönetim araçları ve KVM (Keyboard, Video, Mouse) erişimi genellikle sağlanır.

Bu süreç, müşterinin donanımının güvenli, stabil ve sürekli çalışır durumda olmasını temin ederken, operasyonel yükü veri merkezine devretmesini sağlar. Daha fazla bilgi için Colocation Nedir? Sunucu Barındırma Temelleri makalesine göz atabilirsiniz.

Colocation Hizmetleri Türleri ve Seçenekleri

Colocation hizmetleri, müşterinin ihtiyaçlarına ve ölçeğine göre çeşitli şekillerde sunulabilir. Bu türler genellikle sağlanan alanın büyüklüğü, güç kapasitesi ve ağ bağlantısı seçeneklerine göre farklılık gösterir:

• Raf Alanı (Rack Space):
• 1U - 42U Raf Alanı: En yaygın colocation modelidir. Müşteriler, tek bir sunucu ünitesi (1U) kadar küçük bir alandan, tam bir sunucu kabinetine (42U) kadar geniş bir alanı kiralayabilirler. Bu, küçük ve orta ölçekli işletmelerden büyük kurumsal yapılara kadar geniş bir kitleye hitap eder.
• Tam Kabinet (Full Cabinet): Müşterinin tüm sunucu ve ağ donanımlarını barındırabileceği, tamamen kendisine tahsis edilmiş bir kabin alanıdır. Bu, daha fazla donanım kapasitesi ve fiziksel izolasyon gerektiren durumlar için idealdir.
• Güç Seçenekleri:
• Standart Güç: Belirli bir amperaj ve voltaj limitleri dahilinde güç sağlanır.
• Yüksek Yoğunluklu Güç: Daha fazla güç tüketen sunucular veya özel donanımlar için daha yüksek amperajlı güç dağıtımı sunulur. Yedekli güç beslemesi (A&B feed) genellikle bu seçeneklerin bir parçasıdır.
• Ağ Bağlantısı Seçenekleri:
• Paylaşımlı Bant Genişliği: Birden fazla müşteriyle paylaşılan genel bant genişliği.
• Özel Bant Genişliği (Dedicated Bandwidth): Müşteriye özel olarak ayrılmış, garantili bant genişliği.
• Çoklu ISP Bağlantısı: Farklı internet servis sağlayıcılarından alınan bağlantılarla yedeklilik ve performans artışı sağlanır.
• Colocation Modelleri:
• Kendi Donanımını Getirme: Temel colocation hizmeti, müşterinin kendi sunucusunu getirmesini gerektirir.
• Kiralık Donanımlı Colocation: Bazı veri merkezleri, colocation hizmetiyle birlikte kiralık sunucu donanımı da sunarak, müşterilerin hem altyapı hem de donanım maliyetlerini birleştirmesine olanak tanır.

Bu seçenekler, müşterilerin bütçelerine, performans gereksinimlerine ve ölçeklenebilirlik beklentilerine en uygun çözümü bulmalarını sağlar.

Colocation Hizmetleri Uygulama Rehberi

Colocation hizmetlerini başarılı bir şekilde uygulamak için izlenmesi gereken adımlar şunlardır:

1. İhtiyaç Analizi ve Planlama:
• Barındırılacak sunucu ve ağ cihazlarının tam listesini çıkarın.
• Her cihazın güç tüketimi (Watt) ve fiziksel boyutlarını (rack unit - U) belirleyin.
• Gerekli bant genişliği ve ağ bağlantısı türünü (simetrik/asimetrik, yedekli) tanımlayın.
• Uptime gereksinimlerinizi (örneğin, %99.99) ve veri merkezi tier seviyesi tercihinizi belirleyin.
• Bütçenizi ve uzun vadeli büyüme planlarınızı göz önünde bulundurun.
2. Veri Merkezi Seçimi ve Sözleşme:
• Güvenilirlik, güvenlik, konum, ağ seçenekleri ve müşteri destek hizmetleri açısından veri merkezlerini karşılaştırın.
• Veri merkezi tier seviyelerini (Tier III, Tier IV) ve sundukları sertifikaları inceleyin.
• Hizmet sözleşmesini (SLA - Service Level Agreement) dikkatlice okuyun. Güç, soğutma, ağ ve fiziksel erişim garantilerini anlayın.
• Raf alanı, güç payı, ağ bağlantısı ve ek hizmetler için fiyatlandırmayı netleştirin.
3. Donanım Hazırlığı:
• Sunucularınızın, depolama birimlerinizin, ağ anahtarlarınızın ve yönlendiricilerinizin veri merkezine taşınmaya hazır olduğundan emin olun.
• Tüm donanımların güncel firmware ve yazılımlara sahip olduğundan emin olun.
• Gerekli tüm kablo (güç, Ethernet, fiber optik) ve bağlantı elemanlarını tedarik edin.
4. Fiziksel Kurulum:
• Veri merkezi tarafından belirlenen randevu tarihinde, yetkilendirilmiş personelinizle veri merkezine gidin.
• Tahsis edilen rafa donanımlarınızı monte edin. Rafların dengeli ve güvenli olduğundan emin olun.
• Güç kablolarını veri merkezi tarafından sağlanan PDU'lara (Power Distribution Unit) bağlayın. Yedekli güç için her cihazın iki farklı güç kaynağına bağlanmasını sağlayın.
• Ağ kablolarını veri merkezi tarafından sağlanan bağlantı noktalarına (patch panel) bağlayın.
5. Ağ Yapılandırması:
• Sunucularınızın IP adreslerini ve ağ ayarlarını veri merkezinin ağ altyapısına göre yapılandırın.
• Gerekirse VPN veya özel hat bağlantılarını kurun.
• DNS kayıtlarınızı güncelleyin.
6. Test ve Doğrulama:
• Tüm sunucuların ve ağ cihazlarının açıldığından ve beklendiği gibi çalıştığından emin olun.
• Ağ bağlantısını test edin: Ping, traceroute ve bant genişliği testleri yapın.
• Uygulamalarınızın ve servislerinizin erişilebilirliğini doğrulayın.
• Güç ve soğutma sistemlerinin doğru çalıştığını kontrol edin.
7. Devam Eden Yönetim ve İzleme:
• Sunucu performansını, ağ trafiğini ve kaynak kullanımını sürekli olarak izleyin.
• Güvenlik açıklarını düzenli olarak tarayın ve yamalar uygulayın.
• Donanım arızalarını veya performans düşüşlerini proaktif olarak yönetin.
• Veri merkezinin operasyonel raporlarını takip edin.
8. Ölçeklendirme ve Güncelleme:
• İhtiyaç duyulduğunda ek raf alanı, güç veya bant genişliği için veri merkezi ile iletişime geçin.
• Donanım güncellemelerini veya yeni sunucu eklemelerini planlayın ve uygulayın.

Bu adımlar, colocation sürecini sorunsuz bir şekilde yönetmek ve altyapınızın güvenilirliğini en üst düzeye çıkarmak için kritik öneme sahiptir. Colocation Sunucu Barındırma makalesi, bu sürecin operasyonel detayları hakkında daha fazla bilgi sunmaktadır.

Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri

Colocation hizmetleri kullanılırken karşılaşılabilecek bazı yaygın hatalar ve bunlara yönelik çözümler şunlardır:

• Hata: Yetersiz Güç Planlaması
  Açıklama: Tüm sunucu ve ağ cihazlarının toplam güç tüketiminin yanlış hesaplanması veya veri merkezinin sağladığı güç limitlerinin aşılması. Bu, devre kesicilerin atmasına ve hizmet kesintilerine yol açabilir.
• Çözüm: Her cihazın güç tüketimini (Watt) dikkatlice belgeleyin ve toplam ihtiyacı, veri merkezinin sunduğu güç dağıtım ünitelerinin (PDU) kapasitesiyle karşılaştırın. Yedekli güç hatlarına (A&B feed) bağlama seçeneğini kullanın.
• Hata: Yanlış Ağ Yapılandırması
  Açıklama: IP adresi çakışmaları, yanlış alt ağ maskeleri veya yönlendirme sorunları nedeniyle sunucuların birbirleriyle veya internetle iletişim kuramaması.
• Çözüm: Veri merkezinin ağ topolojisini ve IP adresleme şemasını tam olarak anlayın. Ağ yöneticisiyle yakın çalışarak yapılandırmayı doğru yapın. DNS kayıtlarınızı ve güvenlik duvarı kurallarınızı dikkatlice gözden geçirin.
• Hata: Yetersiz Fiziksel Güvenlik Önlemleri
  Açıklama: Veri merkezinin güvenlik protokollerine tam uyum göstermemek, yetkisiz personelin erişimine izin vermek veya fiziksel erişim kayıtlarını düzgün tutmamak.
• Çözüm: Veri merkezinin güvenlik politikalarını titizlikle uygulayın. Erişim kartlarınızı/şifrelerinizi güvende tutun. Sadece gerekli personelin fiziksel erişimini sağlayın ve tüm ziyaretleri kaydedin.
• Hata: Soğutma Problemleri
  Açıklama: Sunucuların hava akışını engelleyecek şekilde yanlış monte edilmesi veya veri merkezinin soğutma sisteminde oluşan lokal sorunlar nedeniyle aşırı ısınma.
• Çözüm: Sunucuları raflara monte ederken ön ve arka hava akışının engellenmediğinden emin olun. Cihazların veri merkezinin önerdiği şekilde havalandırma yuvalarına oturduğunu kontrol edin. Sıcaklık sensörlerini izleyin ve veri merkeziyle iletişime geçin.
• Hata: SLA'lara Hakim Olmama
  Açıklama: Veri merkezinin sunduğu Hizmet Seviyesi Sözleşmesi'ndeki (SLA) garantileri (uptime, güç, ağ performansı) tam olarak anlamamak ve bu garantilerin ihlali durumunda ne yapılacağını bilmemek.
• Çözüm: SLA'yı detaylıca inceleyin. Uptime garantileri, müdahale süreleri ve cezai şartlar hakkında bilgi edinin. Herhangi bir sorun yaşandığında veri merkeziyle derhal iletişime geçin ve SLA'ya dayalı haklarınızı kullanın.

Bu hatalardan kaçınmak, colocation altyapınızın sorunsuz ve güvenilir bir şekilde çalışmasını sağlamak için önemlidir.

Teknik Özellikler ve Standartlar

Colocation hizmetleri, endüstri standartlarına ve belirli teknik özelliklere dayanır. Bu standartlar, altyapının güvenilirliğini, güvenliğini ve performansını garanti altına alır:

• Veri Merkezi Tier Seviyeleri: Uptime Enstitüsü tarafından tanımlanan Tier seviyeleri, veri merkezlerinin güvenilirlik ve yedeklilik düzeylerini belirler.
• Tier I: Temel altyapı, %99.671 uptime.
• Tier II: Yedekli bileşenler, %99.741 uptime.
• Tier III: Bakım sırasında kesintisiz operasyon, %99.982 uptime.
• Tier IV: Tam hata toleransı, %99.995 uptime.
• Güç Altyapısı:
• Yedekli güç hatları (A&B feed).
• Kesintisiz Güç Kaynakları (UPS) ve Jeneratörler.
• Standart güç dağıtım üniteleri (PDU).
• Yüksek yoğunluklu güç seçenekleri (örn. 30A, 50A veya daha fazla).
• Soğutma Sistemleri:
• Hassas çevre kontrol üniteleri (CRAC/CRAH).
• İklimlendirme ve nem kontrolü.
• Sıcak koridor/soğuk koridor (hot/cold aisle) tasarımı.
• Ağ Bağlantısı:
• Yüksek hızlı, yedekli internet omurgası.
• Çoklu ISP bağlantısı.
• Garantili bant genişliği seçenekleri.
• Düşük gecikme süresi (latency).
• Fiziksel Güvenlik:
• 7/24 güvenlik personeli.
• Video Gözetim Sistemleri (CCTV).
• Erişim kontrol sistemleri (kart okuyucular, biyometrik tarayıcılar).
• Çevre güvenlik bariyerleri.
• Çevresel Standartlar:
• ISO 27001 (Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi).
• SOC 2 (Service Organization Control 2).
• Veri merkezi tasarımı ve operasyonları için yerel ve uluslararası yönetmelikler.

Bu standartlara uyum, colocation hizmetlerinin güvenilirliğini ve profesyonelliğini sağlar.

2026 Sektör Verileri ve İstatistikler

Colocation pazarı, dijitalleşmenin hızlanmasıyla birlikte önemli bir büyüme kaydetmektedir. Teknolojik gelişmeler ve artan veri ihtiyacı, bu alandaki yatırımları ve kullanımı teşvik etmektedir.

W3Techs 2026 verilerine göre, web sitelerinin altyapılarına yönelik tercihlerde esnek ve ölçeklenebilir çözümlerin payı artmaktadır. Sunucu barındırma hizmetleri, özellikle kurumsal işletmelerin fiziksel donanımlarını güvenli ve profesyonel ortamlarda konumlandırmasına olanak tanıdığı için popülerliğini korumaktadır.

Statista 2026 raporuna göre, küresel veri merkezi pazarının büyüklüğünün 2028 yılına kadar trilyon dolarlık bir değere ulaşması beklenmektedir. Bu büyümenin önemli bir kısmını colocation hizmetleri oluşturmaktadır. Kurumlar, kendi veri merkezlerini kurmanın getirdiği yüksek maliyetler ve operasyonel karmaşıklıklar yerine, uzmanlaşmış veri merkezlerinin sunduğu güvenilir altyapıdan faydalanmayı tercih etmektedir.

Cloudflare Radar 2026 verilerine göre, internet trafiğinin artmaya devam etmesi ve veri yoğun uygulamaların yaygınlaşması, yüksek performanslı ve kesintisiz ağ bağlantısına olan talebi artırmaktadır. Colocation veri merkezleri, çoklu ISP bağlantıları ve yedekli altyapıları sayesinde bu talebi karşılamada kritik bir rol oynamaktadır.

Netcraft 2026 araştırmasına göre, web sunucu teknolojilerindeki çeşitlilik ve pazar payları sürekli evrilmektedir. Ancak, fiziksel altyapının güvenilirliği ve erişilebilirliği, hangi teknolojinin kullanıldığından bağımsız olarak her zaman öncelikli bir konu olmaya devam etmektedir. Colocation, bu temel ihtiyacı karşılayarak işletmelerin teknolojik tercihlerini daha özgürce yapmalarına imkan tanır.

İlgili Konular

Colocation hizmetlerini daha iyi anlamak için, bu alana dair temel bilgileri içeren Colocation Nedir? Sunucu Barındırma Temelleri makalesini inceleyebilirsiniz. Ayrıca, colocation'ın operasyonel yönleri ve sunucu barındırma süreçleri hakkında daha detaylı bilgi için Colocation Sunucu Barındırma makalesine göz atmanız faydalı olacaktır.